ކަރާޗީ އާއި ސިންދު ޕްރޮވިންސްގެ އެކި ހިސާބުތަކުގައި ރަޖިސްޓްރީ ނުކުރާ ފާމަސީތަކާއި ލައިސެންސް ނެތް ފާމަސިސްޓުން އާންމުވުމަކީ އާންމު ސިއްހަތަށް އޮތް ބޮޑު ނުރައްކަލެކެވެ. ފާމަސީއަކީ ސައްހަ ތަނެއްކަން ދެއްކުމަށްޓަކައި، ކިޔަވައިގެން ތިބި ފަންނީ މީހުންގެ ސެޓްފިކެޓްތައް ‘ކުއްޔަށް’ ހިފައިގެން ފާރުގައި ހަރުކޮށްގެން ހިންގުމަކީ، އަމިއްލަ ޑިގްރީ ބޭނުންކޮށްގެން ފާމަސީ ހިންގުމަށްވުރެ ވެސް އާންމު ކަމެކެވެ. އަމިއްލައަށް ބޭސްކުރުން އާންމުވެފައިވާ އަދި އެންޓިބަޔޮޓިކްސްއަށް ބަލިމީހާ ނުގުޅޭ މައްސަލަ (antibiotic resistance) ބޮޑުވަމުންދާ ގައުމެއްގައި، މި ދާއިރާ ރެގިއުލޭޓް ނުކުރެވުމަކީ ސިއްހީ ކާރިސާއަކަށް މަގުފަހިވާނެ ސީދާ ސަބަބެކެވެ.
މިއީ އެ ސަރަހައްދުތަކުގައި ކުޑަ މައްސަލައެއް ނޫނެވެ. ލަފާކުރެވޭ ގޮތުގައި 2024 ވަނަ އަހަރު ނިމުނުއިރު، އެ ސަރަހައްދުގެ ފާމަސީތަކުގެ 90 އިންސައްތަ ހިންގަމުންދަނީ ފާމަސިސްޓެއް ނެތިއެވެ. މީގެ ސަބަބުން، ލައިސެންސް ލިބިފައިވާ ބޭސް ފިހާރަތަކަކަށް ވާންޖެހޭ ތަންތަން، އާދައިގެ ކުދި ފިހާރަތަކެއްގެ ފެންވަރަށް ވަނީ ވެއްޓިފައެވެ. ސިއްހީ ނިޒާމާ ގުޅިފައިވާ 80,000 ފާމަސީގެ ތެރެއިން، ޑިގްރީ އޮތް ފާމަސިސްޓުން ތިބީ އެންމެ 55,000 ތަނުގައެވެ. ފަންނީ މީހުންގެ ބަދަލުގައި، މި ފިހާރަތަކުގައި ގިނައިން މަސައްކަތްކުރަނީ ބޭހާ ބެހޭ އެކަށީގެންވާ މައުލޫމާތު ނެތް ކުޑަކުދިންނެވެ. އަދި ޑޮކްޓަރު ލިޔެދީފައިވާ ބޭސް ނެތް ހާލަތްތަކުގައި، ބަލިމީހާގެ ހާލަތަށް ބެލުމެއް ނެތި އެހެން ބޭސްތައް (substitutes) ދިނުމަކީ އާންމު ކަމެކެވެ. ސިއްހީ ދާއިރާގައި މިފަދަ ފަރުވާކުޑަ އަމަލުތަކަކީ ކުޑަ ކަމެއް ނޫނެވެ. މިއީ ސީރިއަސް ސިއްހީ މައްސަލަތަކެއް ދިމާވެދާނެ ފަދަ ބޮޑު އިހުމާލެކެވެ.
ފާމަސިސްޓުން ނެތުމުގެ މައްސަލައިގެ އިތުރުން، ބޭސް ވިއްކުމުގެ ލައިސެންސް ދޫކުރާ ޑިސްޓްރިކްޓް ހެލްތް އޮފީސްތަކުގައި އޮތް ފާޅުކަން ބޮޑު ކޮރަޕްޝަންގެ ސަބަބުން މިކަން ވަނީ އިތުރަށް ގޯސްވެފައެވެ. ލައިސެންސް ދޫކުރުމުގެ ނިޒާމު ލާމަރުކަޒީ ކުރީ ހިދުމަތް އަވަސްކުރުމަށް ނަމަވެސް، އޭގެ ސަބަބުން ނިޒާމު ވަނީ އިތުރަށް ބަލިކަށިވެ، ނާޖާއިޒު ފައިދާ ނެގުމަށް މަގުފަހިވެފައެވެ. މި ސަރަހައްދުތަކަށް ހަރުދަނާ އަދި ދެމެހެއްޓެނިވި އިސްލާހީ ބަދަލުތަކެއް ބޭނުންވެއެވެ. ލައިސެންސް ދޫކުރުމުގެ ގާނޫނުތައް ހަރުކަށިކަމާއެކު ތަންފީޒުކޮށް، އޮފީސްތަކުން ފެށިގެން ފާމަސީތަކާ ހަމައަށް ޒިންމާދާރުކުރުވަން ޖެހެއެވެ. މި ބަދަލުތައް ނުގެނެސްފިނަމަ، ގަވާއިދާ ހިލާފަށް ހިންގާ ފާމަސީތަކުގެ ސަބަބުން ގިނަ ބައެއްގެ ފުރާނަ ނުރައްކަލަށް ހުށަހެޅިގެންދާނެއެވެ.
